Forma -te czasowników

Głównym tematem lekcji 6 kursu japońskiego BENKYŌ jest odmiana czasowników zwana formą -te. Nazwa pochodzi od sylaby, którą zakończone są odmienione czasowniki.

Aby zrozumieć sens tej formy, przytoczę jedynie garstkę jej zastosowań, co pozwoli Ci zrozumieć, jak bardzo jest ona istotna w mowie japońskiej:

  • łączenie zdań opisujących kilka zdarzeń lub czynności, np. "Poszedłem do sklepu i zrobiłem zakupy."
  • w połączeniu z innymi czasownikami
  • prośba, np. "Proszę otworzyć okno."
  • zakaz, np. "Tu nie wolno palić."
  • pozwolenie, np. "Możesz już usiąść"
  • ...i wiele innych zastosowań, o których będziemy mówić w przyszłości

Ta lekcja może być dla Ciebie bardzo łatwa lub umiarkowanie trudna. Zależy to od tego, czy przyswoiłeś już sobie czas przeszły czasowników w formie prostej. Jeżeli tak, to wystarczy, że zapamiętasz trywialnie prosty sposób zamiany:

Tworzenie formy -te czasowników (jeżeli znamy czas przeszły w formie prostej):
た/だ → て/で

Na tym mógłbym zakończyć tą część, jednak mam świadomość, że nie wszyscy uczą się zgodnie z tokiem tego kursu języka japońskiego. Dla tych osób przytoczę sposób przekształcania opierając się na lekcji Czasowniki – czas przeszły.

Czasowniki w formie -te mają zakończenie zależne od formy podstawowej tego czasownika. Poniższa tabela pokazuje te zależności:

Grupa Forma podstawowa Forma -te
"ru" ~る ~て
"u" ~う ~って
~く ~いて
~ぐ ~いで
~す ~して
~つ ~って
~ぬ ~んで
~ぶ
~む
~る ~って

Aby pokazać, jak to działa w praktyce, również tutaj posłużymy się przykładowymi wyrazami:

Grupa Czas teraźniejszy Czas przeszły
"ru" たべる たべて
かりる かりて
みる みて
"u" かう かって
ならう ならって
いく wyjątek: いって
あるく あるいて
ぬぐ ぬいで
およぐ およいで
だす だして
かす かして
まつ まって
うつ うって
しぬ しんで
あそぶ あそんで
とぶ とんで
よむ よんで
かむ かんで
かえる かえって
とる とって
うる うって
しる しって

Jak zaznaczono na czerwono, wyraz "iść": いく odmienia się w wyjątkowy sposób, niezgodnie z regułą z poprzedniej tabelki. Ponieważ jest to dość często występujący czasownik, postaraj się zapamiętać ten wyjątek.

A skoro już jesteśmy przy wyjątkach, to przedstawiam poniżej te, które powinieneś zapamiętać;

Forma -te czasowników nieregularnych
する → して
くる → きて

Jak wspomniałem na wstępie tej części lekcji, forma -te jest niezwykle istotna w języku japońskim, równie istotna, jak forma podstawowa czasowników. Upewnij się, że zrozumiałeś mechanizm przekształcania czasowników. Jeżeli wciąż będziesz miał wątpliwości, zapraszam na forum.

W kolejnych częściach pokażę Ci, jak w praktyce zastosować wiedzę, którą posiądziesz po przyswojeniu sobie powyższego materiału.


Następna część tej lekcji: Proszę posłuchać: ~てください


Dodaj tą stronę do:

| More