Kanji część 1

Pora wprowadzić Cię, drogi Czytelniku, w świat znaków kanji. Mam nadzieję, że ich nauka będzie dla Ciebie bardziej zabawą, niż tym, czym może się wydawać dla niewtajemniczonych - czyli wkuwaniem na pamięć zawiłych wzorków, krzaczków i domków.

W tej lekcji poznamy pierwsze kanji. Przez kolejne lekcje będziemy ich poznawać coraz więcej, aż wreszcie będziesz mógł samodzielnie czytać proste teksty japońskie. Nawet nie masz pojęcia jak szybko ta chwila nadejdzie! Pamiętaj jednak, że bez wytrwałości i systematyczności stanowczo się to opóźni.

Jeżeli wciąż masz wątpliwości co do tego, czy dasz radę się nauczyć pisma japońskiego, zdradzę Ci pewien sekret, dlaczego tak na prawdę kanji są łatwe do zapamiętania (przynajmniej w części). Czasami paradoksalnie im bardziej wydaje się skomplikowane, tym łatwiejsze do zapamiętania.

Otóż niektóre kanji, szczególnie te rozbudowane, składają się z kilku prostych kanji lub tzw. kluczy. Otóż wystarczy, że znamy znaczenie tych prostych kanji - wtedy możemy połączyć je w całość za pomocą historyjki, którą przeczytasz w tym kursie, a jeszcze lepiej, gdy ułożysz tą historyjkę samemu.

Przykład? Proszę bardzo! Znaczek na słońce wygląda tak: ; z kolei znaczek na drzewo wygląda następująco: . Zamknij teraz oczy - albo nie, nie zamykaj, bo nie będziesz mógł czytać ;) .
Wyobraź zatem sobie, że siedzisz na ogromnej łące. Jest ranek, czujesz jeszcze delikatny chłód. Słońce niedługo wzejdzie. Na tej łące nie widzisz nic oprócz wielkiego samotnego starego drzewa. Wreszcie słońce wynurza się zza horyzontu, pokazując Ci na chwilę swoje piękno, ale wkrótce chowa się za konarem tego wielkiego drzewa. Zdajesz sobie sprawę, że drzewo to znajduje się dokładnie na wschód od Ciebie. Kanji na "wschód" wygląda tak: . Czy dostrzegasz w tym znaczku drzewo i schowane za nim słońce?

Z niektórymi kanji Twoja historia może być nawet bardziej złożona. Ale pamiętaj: im bardziej jest ona nieprawdopodobna, czy nawet zwariowana, tym łatwiej ją zapamiętać, a co za tym idzie - łatwiej zapamiętasz kanji, o której historia ta opowiada.

Przygotowałem do celów tego kursu animacje kanji - po to, aby łatwiej Ci było zapamiętać kolejność pisania kresek oraz ich kształt. Zwróć uwagę, jak różnią się one od ich "drukowanych" odpowiedników! Nie przejmuj się jednak ani trochę, jeżeli Twoje znaki będą Ci się wydawać koślawe czy niekształtne. Nie ma to właściwie znaczenia, o ile będziesz je sobie ćwiczył w arkuszach ćwiczeń, które również dla Ciebie przygotowałem.

Chciałbym jednak, abyś zapamiętał ogólne zasady co do kolejności pisania kresek. Tych regułek jest dość sporo, ale nie sądzę, żeby był sens się ich wszystkich uczyć - i tak szybciej nauczysz się pisząc samemu znaki według animacji. Wystarczy więc, że zapamiętasz, że tak samo jak piszesz po polsku litery, tak samo kreślisz kolejne kreski kanji, a więc:

  • od lewej do prawej
  • od góry do dołu

Znając reguły pisania kresek bez problemu będziesz potrafił je zliczyć w nowo poznanym, nawet dość skomplikowanym znaku kanji. A jest to bardzo potrzebne - choćby do wynajdowania znaków w słowniku. Dla ułatwienia liczba kresek podana jest obok znaku kanji (mała szara liczba w rogu).

Należy wspomnieć jeszcze krótko o sposobach czytania kanji. Otóż pojedyncze kanji potrafi mieć nawet kilkadziesiąt różnych sposobów czytania, co na początku może spowodować ból głowy i alergię na te japońskie znaczki. Z tego powodu nawet Japończycy mają czasem wątpliwości co do poprawnego odczytania. Istnieją dwa rodzaje czytania: on'yomi (czyt. onjomi) oraz kun'yomi (czyt. kunjomi). On'yomi jest zwyczajowo pisane katakaną i określa czytania pochodzące z chińskiego. W praktyce zwykle używane wtedy, gdy dane kanji jest częścią wyrazu złożonego np. z dwóch kanji. Dla odmiany kun'yomi jest pisane hiraganą i pokazuje jak przeczytać dane kanji wtedy, gdy stanowi ono samodzielny wyraz czy wtedy, gdy wraz z uzupełniającymi znakami hiragany stanowi np. czasownik. Czytanie kun'yomi oznacza wymowę japońską, czyli niezapożyczoną z Chin.

Nie wykuwaj na pamięć wszystkich czytań kanji! Zamiast tego zapamiętuj wyrazy, które dane kanji wykorzystują. Zysk będzie podwójny:
  • będziesz znał więcej wyrazów;
  • będziesz wiedział, które czytania są wykorzystywane częściej od innych
Nie ucz się też zbyt trudnych wyrazów, zaczynaj od tych najprostszych. Pamiętaj o ich zapisywaniu w swoim zeszycie ćwiczeń.

Pamiętaj, aby każdy znak zapisywać w arkuszu ćwiczeń, aż nie uznasz, że znasz go na pamięć, a pisanie nie sprawia Ci żadnego problemu.

1
jeden, raz
on'yomi
イチ , イッ
kun'yomi
ひと
Komentarz
To chyba najłatwiejsze kanji, które świetnie pokazuje swoje znaczenie: jedna pozioma kreska - czyli "jeden". Przy okazji tego kanji nauczysz się nazw miesięcy - zobacz jak brzmi po japońsku styczeń: いちがつ, czyli pierwszy miesiąc (がつ = miesiąc). Zapewne już się domyślasz, jak powiedzieć "luty" czy "marzec" - sprawdź dalsze kanji, aby się dowiedzieć, czy zgadłeś.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
いち jeden, raz
一月 いちがつ styczeń
一回 いっかい jeden raz
一つ ひとつ jedna sztuka
一人 ひとり jedna osoba
 
2
dwa
on'yomi
kun'yomi
ふた, ふ
Komentarz
Skoro "jeden" to jedna kreska, to "dwa" to dwie kreski. A skoro "styczeń" to inaczej "pierwszy miesiąc", to luty będzie "miesiącem drugim" czyli "にがつ" (zobacz poniżej). W ten oto sposób potrafiąc liczyć do dwunastu znasz nazwy miesięcy po japońsku - proste, prawda?
Zwróć uwagę na to, że pierwsza kreska jest wyraźnie krótsza od drugiej, dolnej kreski.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
dwa
二月 にがつ luty
二つ ふたつ dwie sztuki
二人 ふたり dwie osoby
 
3
trzy
on'yomi
サン
kun'yomi
み , みっ
Komentarz
Kontynuując powyższy tok logiczny, "trzy" to trzy kreski. Na szczęście tu skończy się "kreskowanie", dalej będą już bardziej złożone znaki. Dlaczego na szczęście? Choćby dlatego, że zapisanie na przykład "rok 2009" mógłby Ci zająć "chwilkę" ;)
Tu również zwróć uwagę na długość kresek: długa-krótka-najdłuższa.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
さん trzy
三月 さんがつ marzec
三角 さんかく trójkąt
三日 みっか trzeci dzień
三つ みっつ trzy sztuki
 
5
cztery
on'yomi
kun'yomi
よん , よ , よっ
Komentarz
I tu już przestajemy liczyć kreski, a zaczynami pisać "prawdziwe" kanji. To kanji świetnie pokazuje również bardzo ważną rzecz: zwróć uwagę na drugą kreskę. Tak na prawdę górna kreska i prawa boczna stanowią jedną kreskę (bez odrywania długopisu). Ponadto kolejność jak napisałem na początku: lewa do prawej, góra do dołu. Stąd całkowita ilość kresek wynosi 5.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
よん cztery
四時 よじ czwarta godzina
四つ よっつ cztery sztuki
四月 しがつ kwiecień
四角 しかく kwadrat
 
4
pięć
on'yomi
kun'yomi
いつ
Komentarz
Na pierwszy rzut oka raczej niełatwo będzie zapamiętać ten znak. Ale wyobraź sobie, że druga kreska nie biegnie do samego dołu a kończy się w połowie - nie przypomina Ci to "cyfrowej" piątki?
Zwróć uwagę na trzecią kreskę - z części poziomej przechodzi płynnie w pionową.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
pięć
五月 ごがつ maj
五日 いつか piąty dzień
五つ いつつ pięć sztuk
 
4
sześć
on'yomi
ロク , ロッ
kun'yomi
む , むっ
Komentarz
Pamiętasz historyjkę ze wstępu na tej stronie? Teraz Ty będziesz miał okazję ułożyć swoją. Kanji na "6" składa się z dwóch elementów: pokrywki na górze i dwóch łapek na dole. Masz już jakiś pomysł?
Porównaj pismo "ręczne" do fontu: w przypadku "pokrywki" górna kreska nie musi dotykać poziomej.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
ろく sześć
六時 ろくじ godzina szósta
六分 ろっぷん sześć minut
六つ むっつ sześć sztuk
六日 むいか szósty dzień
 
2
siedem
on'yomi
シチ
kun'yomi
なな
Komentarz
Myślę, że nie będziesz miał żadnych problemów z zapamiętaniem kształtu tego znaku. Jeżeli napiszesz na kartce zwykłą cyfrę "7", a potem odwrócisz ją do góry nogami i w dodatku odwrócisz (zamienisz) kolejność pisania kresek, to dostaniesz japońskie kanji na cyfrę "siedem".
Pamiętaj, że liczbę "7" wymawia się czasem jako しち, a czasem jako なな.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
しち / なな siedem
七時 しちじ siódma godzina
七月 しちがつ lipiec
七日 なのか siódmy dzień
七つ ななつ siedem sztuk
 
2
osiem
on'yomi
ハチ, ハッ
kun'yomi
や, やっ
Komentarz
Czy ten znak czegoś Ci nie przypomina? Wygląda przecież zupełnie jak góra Fuji! No tak, tylko co to ma wspólnego z cyfrą "8"?
Na pozór nic, ale jeżeli weźmiesz pod uwagę, że góra Fuji jest najwyższą górą w Japonii, takim "ośmiotysięcznikiem", to nie będziesz się musiał już martwić, że zapomnisz ten znak.
Na marginesie dodam, że wysokość góry Fuji jest dużo mniejsza niż 8000m i wynosi dokładnie 3776 metrów i tak naprawdę jest wulkanem (niewygasłym!).
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
はち osiem
八時 はちじ godzina ósma
八月 はちがつ sierpień
八百 はっぴゃく osiemset
八日 ようか ósmy dzień
 
2
dziewięć
on'yomi
キュウ, ク
kun'yomi
ここの
Komentarz
Ten znak możesz skojarzyć jako "jeden" dodany do "ośmiu"  (z wydłużoną lewą kreską): 一+八=九 .
Być może znak ten wydaje się być podobny do człowieka opartego o jakiś kij, być może bejsbolowy? A tak się składa, że bejsbolowa drużyna liczy 9 osób!
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
きゅう dziewięć
九歳 きゅうさい dziewięć lat (wiek osoby)
九月 くがつ wrzesień
九時 くじ godzina dziewiąta
九人 くにん dziewięć osób
九つ ここのつ dziewięć sztuk
 
2
dziesięć
on'yomi
ジュウ, ジュッ
kun'yomi
と, とお
Komentarz
Myślę, że w przypadku znaku na liczbę "10" problemu z zapamiętaniem nie będzie. Przecież to nic innego jak rzymska liczba "10" - X, tyle, że lekko obrócona (o 45°).
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
じゅう dziesięć
十時 じゅうじ godzina dziesiąta
十月 じゅうがつ październik
十日 とおか dziesięć dni
 
2
człowiek, osoba
on'yomi
ジン, ニン
kun'yomi
ひと
Komentarz
To jest tak łatwy i tak popularny znak kanji, że nie sposób będzie go zapomnieć. Zwróć uwagę, że kanji "pisane" nie jest symetryczne tak jak kanji "drukowane".
W dalszej lekcji poznasz inne kanji o podobnym kształcie, dlatego pomimo tego, że jest ono bardzo łatwe, nie zlekceważ go i poćwicz pisanie na kartce (w arkuszu ćwiczeń).
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
ひと człowiek, osoba
ポーランド人 ぽうらんどじん Polak
人生 じんせい życie
五人 ごにん pięć osób
 
4
dzień; słońce
on'yomi
ニ, ニチ
kun'yomi
ひ, び
Komentarz
Znak 日 wywodzi się z piktografu na słońce, który pierwotnie miał kształt kółka z kropką w środku. W miarę upływu czasu znak ten przyjmował coraz bardziej "kanciate" kształty, aby wreszcie przyjąć formę kwadratowego słonka z uśmiechniętą buzią!
A ponieważ słońce musi kojarzyć się z "dniem", stąd kanji to przyjęło to właśnie znaczenie.
To jest jeden z najczęściej używanych japońskich znaków, więc podobnie jak bardzo trudno będzie Ci go zapomnieć (po tym jak wypełnisz arkusz ćwiczeń).
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
日本 にほん Japonia
毎日 まいにち codziennie
一日中 いちにちじゅう cały dzień
日曜日 にちようび niedziela
 
4
miesiąc; księżyc
on'yomi
ゲツ, ガツ
kun'yomi
つき
Komentarz
Analogicznie do "dnia", miesiąc symbolizowany jest przez znak, który ma znaczenie "księżyc". To dlatego, że pełen cykl księżyca wynosi prawie jeden miesiąc (około 28 dni).
Kształt tego znaku przypomina nieco "dzień" z przedłużonymi kreskami w dół. Skoro miesiąc jest dłuższy od dnia, to i zasługuje na dłuższe pionowe kreski, prawda?
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
つき księżyc
毎月 まいつき co miesiąc
三月 さんがつ marzec
月曜日 げつようび poniedziałek
半月 はんげつ półksiężyc
 
3
duży
on'yomi
ダイ, タイ
kun'yomi
おお
Komentarz
To kanji symbolizuje osobę z rozpostartymi na boki ramionami, pokazującymi coś baaardzo dużego. Jak wędkarz chwalący się swoją zdobyczą przed kumplami (i oczywiście dodając rybce "parę" centymetrów).
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
大きい おおきい duży
大雨 おおあめ ulewa ("wielki deszcz")
大学 だいがく uniwersytet ("duża szkoła")
大事 だいじ ważna sprawa
 
3
mały
on'yomi
ショウ
kun'yomi
ちい, こ-, お-
Komentarz
Tak jak wędkarz pokazywał swoją wielką zdobycz w kanji , to tu jakby nieco zmizerniał, ręce spuścił po sobie, pewnie widząc, że jego kolega złowił jeszcze większą rybę. Tak więc jego zdobycz okazała się malutką rybką.
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
小さい ちいさい mały
小学校 しょうがっこう szkoła podstawowa
小数 しょうすう mała liczba, ułamek
小人 こびと krasnal ("mały człowiek")
小川 おがわ strumyk ("mała rzeczka" - patrz następne kanji)
 
3
rzeka
on'yomi
セン
kun'yomi
かわ, がわ
Komentarz
To kolejne kanji wywodzące się z piktogramu. Widzimy tu obydwa brzegi rzeki (boczne kreski) i nurt wody w niej płynącej (środkowa kreska).
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
かわ rzeka
小川 おがわ strumyk ("mała rzeczka")
大川 おおかわ duża rzeka (zwróć uwagę, jak ważne jest przedłużenie ”おお"- bez tego sens wyrazu zmienia się diametralnie!
 
4
woda
on'yomi
スイ
kun'yomi
みず
Komentarz
Cóż przedstawia to kanji? Na pozór trudno zgadnąć, ale przyjrzyj się jeszcze raz kanji na "rzekę" . Jeżeli na tej rzece utworzymy coś na kształt tamy, czyli zamkniemy jej obydwa brzegi załamując je ku środkowi, to czego wtedy możemy się spodziewać? Wody, wody, coraz więcej wody!
Przykładowe wyrażenia
kanji hiragana znaczenie
みず woda
鼻水 はなみず katar ("woda z nosa")
水着 みずぎ strój kąpielowy ("wodne ubranie")
水曜日 すいようび środa ("dzień wody")
水道 すいどう kanał, kanalizacja, wodociąg ("wodna droga")
 

Jak Ci poszło? Prawda, że łatwiejsze, niż mogło by się na początku wydawać? Im więcej ćwiczeń, tym będą łatwiejsze i przyjemniejsze do nauki. Możesz też świetnie się bawić układając swoje własne historyjki do różnych kanji, które ułatwią Ci ich zapamiętywanie.

Na tym kończymy lekcję drugą tego kursu. Upewnij się, że dobrze przyswoiłeś sobie materiał tu zawarty, ponieważ wiedza ta będzie Ci potrzebna w kolejnych lekcjach japońskiego.



Odwiedzający tę stronę najczęściej szukali:
kanji (631), japońskie znaki (443), znaki japońskie (254), pismo japońskie (68), japońskie znaki znaczenie (65), znaki kanji (46), znaki kanji znaczenie (43), japonskie pismo (15), japońskie litery (15), kanji znaki (12)
Podoba Ci się ten kurs japońskiego?
Chcesz, aby dalej się rozwijał?
Zachęcam do wsparcia!

Poprzednia część tej lekcji: Dialog: Miło mi pana poznać!


Dodaj tę stronę do:

| More